Hatalarımızla Nasıl Yüzleşebiliriz?

Hatalarınızı kolayca kabul eder misiniz yoksa inkara mı geçersiniz? Hatalarla yüzleşmenin zorluğunu ve bu konudaki bilimsel araştırmaları mercek altına aldık.

YAZAR: İpek Aykol
4 Ocak 2021 Pazartesi 11:54 | Son Güncellenme:
4 dakika okunma süresi

Ne kadar iyi niyetli olursanız olun, hayatta mutlaka bir gün siz de hata yapacaksınız. Hataları sindirmesi çok zordur, bu yüzen hatalarımızla yüzleşmek yerine onları küçültür ve önemsemeyiz. Çoğu zaman da haklı olduğumuza dair kanıt ararız. Psikolojide “bilişsel uyumsuzluk” olarak bilinen bu durum, zıtlaşan iki düşünce, inanış veya fikre sahip olduğumuz zaman ortaya çıkar. Örneğin siz, kendinizin çok kibar ve adaletli bir insan olduğunuzu düşünebilirsiniz; bu yüzden trafikte birinin yolunu kesince “uyumsuzluk” hissedersiniz. Bu yüzden hatanızı inkar edersiniz, öteki şoförün sizi görmesi gerektiğini savunursunuz veya yol hakkının sizde olduğunu savunursunuz. Bazen de hatalarınızı haklı çıkarmaya çalışırsınız. Hatalı olduğunuzda özür dilediğiniz zaman, bu uyumsuzluğu kabul etmiş olursunuz ve bu da tatlı bir his değildir. Günlük hayatta karşımıza çıkan diğer bir örnek ise zararlı olduğunu bildiği halde sigara içip, “Ama stresimi alıyor” diyerek kendini haklı çıkarmaktır.

Hatalarımızla Nasıl Yüzleşebiliriz?

Avrupa Sosyal Psikoloji Dergisi'nde çıkan bir araştırmada, hatalarından sonra özür dilemeyi reddeden insanların özgüvenlerinin daha yüksek olduğunu savunuyor. Mesela eşinizden özür diliyorsanız, ona sizi affedip affetmemek konusunda seçim hakkı verdiğinizi düşünüyorsunuz; bu da sizin güç ve kontrol hissinizi tetikliyor. Güç ve kontrol hissine daha sıkı sarılan insanların özür dilemeleri bu gibi durumlarda daha zorlaşıyor. Her ne kadar bir insanın kendini güçlü hissetmesi kısa vadede güzel bir durum olsa da, uzun vadede ilişkilerinin güven temelini sarsarak çatışmalara ve sonunda ayrılığa sebep oluyor. Hatalarınızı kabul etmediğiniz zaman, eleştiriye kapalı bir insan oluyorsunuz.

Standford araştırmacılarının yaptığı bir diğer çalışmada ise, insanların değiştirebilecekleri davranışlar için daha fazla sorumluluk aldıkları bulunmuştur. Peki hatalarınızı kabul ederek davranışınızı nasıl değiştirirsiniz?

İlk adım, bu uyuşmazlığı fark etmektir. Uyuşmazlık hissettiğiniz zaman genelde kafa karışıklığı, stres, utanç ve suçluluk hissedersiniz. Bunları hissetmeniz haksız olduğunuz anlamına gelmese de, böyle hissettiğiniz zaman “Acaba nerede hatalıyım?” diye düşünmeye başlayabilirsiniz. Geçmişte hatalı olduğunuz, ama yine de kendinizi savunduğunuz bir durumu düşünün. Aynı zamanda insanların aslında düşündüğünüzden daha affedici olduğunu unutmayın. Dürüstlük ve alçak gönüllülük gibi özellikler sizi daha insan canlısı yapar. Eğer haksız olduğunuzun çok bariz olduğu bir durumda iseniz, küçük düşersiniz ve insanlar sizin özgüveninizin düşük olduğunu düşünebilir.

Kendini Sevmenin Yolları

Anksiyete İle Nasıl Başa Çıkılır?

Neden Bir Rutine Sahip Olmalıyız?

EN ÇOK OKUNANLAR

Old Money Manikür Trendi: Gösterişsiz Ama Kusursuz Tırnaklar

Old Money Manikür Trendi: Gösterişsiz Ama Kusursuz Tırnaklar

5 dakika okunma süresi
İstanbul'da 118 Bin Kişilik Kanye West Gecesi

İstanbul'da 118 Bin Kişilik Kanye West Gecesi

1 dakika okunma süresi
“The Bear”ın Büyük Finali Öncesinde Hatırlamanız Gerekenler

“The Bear”ın Büyük Finali Öncesinde Hatırlamanız Gerekenler

14 dakika okunma süresi
2026 Yazının En İyi Erkek Parfümleri: Sezonun Ferah Kokuları

2026 Yazının En İyi Erkek Parfümleri: Sezonun Ferah Kokuları

15 dakika okunma süresi
Haftanın İlham Rehberi: 1 - 7 Haziran

Haftanın İlham Rehberi: 1 - 7 Haziran

10 dakika okunma süresi

DAHA FAZLASI

Serenay Sarıkaya, L'Oréal Paris'in Yeni Güzellik Elçisi Oldu

Serenay Sarıkaya, L'Oréal Paris'in Yeni Güzellik Elçisi Oldu

Bir Tılsımın Anatomisi

Bir Tılsımın Anatomisi

New York'un Parfüme Dönüşen Ruhu

New York'un Parfüme Dönüşen Ruhu

Tom Holland, Prada'nın Yeni Global Elçisi Oldu

Tom Holland, Prada'nın Yeni Global Elçisi Oldu

İkonik Bir Melodinin Yeni Sesi: Miley Cyrus

İkonik Bir Melodinin Yeni Sesi: Miley Cyrus

Işığın ve Gölgenin Buluştuğu Koku

Işığın ve Gölgenin Buluştuğu Koku

CHANEL Cruise 2026/27 Defilesinde Güneşten İlham Alan Güzellik Görünümü

CHANEL Cruise 2026/27 Defilesinde Güneşten İlham Alan Güzellik Görünümü

TikTok'ta Yükselen Güzellik Trendleri

TikTok'ta Yükselen Güzellik Trendleri

Zayıflama İğneleri: Etkileri, Riskleri ve Sağlıklı Alternatifleri

Zayıflama İğneleri: Etkileri, Riskleri ve Sağlıklı Alternatifleri

Moda Sahnesinden Güzellik Evrenine

Moda Sahnesinden Güzellik Evrenine

Daisy Edgar Jones Estée Lauder'ın Yeni Elçisi Oldu

Daisy Edgar Jones Estée Lauder'ın Yeni Elçisi Oldu

Margot Robbie'den Sürpriz Değişim: Bob Kesimiyle Yeni Bir Stil Dönemi

Margot Robbie'den Sürpriz Değişim: Bob Kesimiyle Yeni Bir Stil Dönemi