SANATIN ULAŞILABİLİR SINIRLARI

Lara MUTLU - lara.mutlu@alem.com.tr

Sanat eserleri ne kadar ulaşılabilir olabilir dersiniz? Mamut Art Project’in Kurucu Direktörü Seren Kohen ile bu soruya yanıt aradık. Ve kendisiyle çok daha fazlasını konuştuk. Mesela Mamut adının nereden geldiğini...

Mamut Art Project nasıl doğdu?
Türkiye’de sanat sektörünü gözlemlediğimde sanat ortamının hızla gelişip dinamikleştiğini ancak yurt dışıyla kıyaslandığında hâlâ pek çok eksik olduğunu farkettim. Bu alanda ilk dikkatimi çeken, genç sanatçıların kariyer adımlarını atarken çektikleri zorluklar oldu. Kendim de bir fotoğraf sanatçısı olarak genç sanatçıların karşılaştıkları zorluklara aşinaydım. Bu sebeple onları galericiler, küratörler ve koleksiyonerlerle nasıl bir araya getirebiliriz; bu bağları kurmalarına nasıl yardımcı olabiliriz diye düşünmeye başladım. Bir yandan da galerileri gezdikçe piyasada olan eserlerin fiyatları sebebiyle de aslında sadece belli bir koleksiyoner listesine ulaşabildiklerini gözlemliyordum.
Bütün bunları değerlendirerek sanat alımının sadece belli bir kitleyle kısıtlı olmayacağı ve belki de genç koleksiyonerlerin artmasında yardımcı olabileceğimiz; bağımsız genç sanatçıları destekleyen bir alan yaratmak üzere yola koyulduk. Aslında yapmak istediğimiz çağdaş sanat dünyasında olan ulaşılmazlık algısını biraz da olsa kırabilmek ve daha samimi bir ortam yaratabilmekti. Böylece ulaşılabilir sanat kavramının etrafında gezinmeye başladık ve Mamut Art Project doğdu. Son dört seneden beri de Akkök Holding sponsorluğu ile ilerliyoruz ve projemizi daha da ileri taşımak için çok çalışıyoruz.

Hep merak etmişimdir; Mamut adı nereden geliyor?
Proje adını, insanların resmettiği en eski zamanlarına ait ilk figürlerden alıyor; ‘Mamut’ sanatçıların büyük kitlelere göstereceği ilk eserleri simgeliyor.  
Sanata olan ilginiz ne zaman, nasıl başladı? Hatırlıyor musunuz?
Sanata ilgim olan zamanı hatırlamaktan öte bu alanda çalışmak istediğimi anlamam üniversitenin ilk senesinde Floransa’da okumam ile birlikte oldu. Derste, haklarında okuduğumuz dünyanın en muhteşem eserlerini 15 dakikalık mesafe ile gidip karşımda görme fırsatım vardı. Hayatımın o senesinde sanata hayranlık duymanın ne demek olduğunu anladım; sanatın bir kişiye hissettirebileceklerini ve katabileceklerini farkına vardım.

Mamut Art’ta eserleri yer alacak sanatçılara nasıl karar veriyorsunuz?
İki ay süren başvuru sürecinde yaş ve alan (resim, heykel, fotoğraf, video art, enstalasyon, sokak sanatları vs) sınırlaması olmadan, bağımsız çağdaş sanatçıların başvuruları kabul ediliyor. Her sene değişen beş kişilik jürimiz bu başvurular arasından projemizin yeni senesinde yer alacak isimleri belirliyor. Türkiye sanat dünyasının önde gelen isimleriyle çalışıyoruz. 
Sahip olmayı hayal ettiğiniz sanat eserleri neler?
Hayal etmekten bahsediyorsak ve çok büyük hayallere iznim varsa bir Bernini heykeline sahip olmak olurdu. O kadar uzak zamanlara gitmeyelim derseniz; Brancusi, Kahlo, Diane Arbus, Basquiat… Bu liste baya uzayabilir.

Mamut Art’ta fiyatların ulaşılabilir olmasını nasıl sağlıyorsunuz?
Satış direktörümüzün sanatçılar seçildikten sonra kendileriyle konuştuğu ve bu konuda anlaşmaya vardıkları bir süreçten geçiyorlar.
Sanatçılarımız kariyerlerinin başında olduklarından dolayı belli bir fiyat politikasına sadık kalmaya çalışıyoruz. Aynı zamanda Mamut olarak satışlardan aldığımız komisyon oranı piyasaya göre daha düşük.

İyi bir sanat koleksiyoneri olmanın sırrı nedir?
Her alanda olduğu araştırmak ve bilinçli ilerlemek burada da çok önemli. Bu sorunun cevabı bazı kişilere göre belirli bir koleksiyon teması, sene aralığı vs gibi koleksiyona yön verecek ve onu farklı kılacak kıstaslar belirlemek ile bunlara sabit kalarak bir koleksiyon oluşturmak olabilir. Ancak bana göre en önemli sır kendi içgüdü ve hislerine güvenerek alım yapmak.

Ulaşılabilir sanat kavramından bahsedebilir misiniz?
Projemize gelen ziyaretçilerimizi çok samimi ve kendilerini rahat hissedebilecekleri bir ortam ile karşılıyoruz. Soru sormak, tartışmak, eleştiri yapmak… Bütün bunlara çok açık bir ekibiz ve aslında hep kullandığımız ‘ulaşılabilir’ kelimesinin bu başlıkları barındırdığına inanıyoruz. Sanatın birleştirici gücünü daha geniş kitleler ile paylaşabiliyoruz bu şekilde. 
Tabii, ulaşılabilir sanat bir yandan da fiyatlarımız konusunda bir ipucu veriyor. Daha kariyerlerinin başında sanatçılar ile çalışıyor olduğumuz için fiyatlarımız piyasaya göre daha uygun. Bu da tabii koleksiyoner kümesini genişletiyor. Birçok genç sanatsever ya da koleksiyoner Mamut’tan eser alabiliyorlar. Mamut koleksiyonerler ile birlikte aynı zamanda galeriler ve küratörlere de geniş bir sanatçı havuzuna erişim sağlıyor. Bu da sanatçıların kariyerlerinde ilerlemeleri ve doğru adımlar atmaları için çok önemli. Nitekim, birçok sanatçımızın karma sergilerde yer aldığını, kişisel sergiler açtıklarını ve çok iyi galeri ve küratörler ile çalıştıklarını görebiliyoruz.