Sarkis'in Hafızasının Parçaları

Dirimart, çağdaş sanatın önemli isimlerinden Sarkis'in "UNTITLED"   (İsimsiz) adlı sergisini 10 Eylül- 25 Ekim arasında izleyiciye sunuyor. İstanbul'da doğan ve ilk sergisini 1960'da bu şehirde açan, sonrasında Paris'e yerleşen Sarkis, 50 yılı aşkın sanat hayatına resimle başladı. Zamanla sanatına fotoğraf, heykel, vitray, video, neon gibi çok farklı teknikler ekleyerek, izleyiciyi içine çeken atmosferler yarattı. Bazen müziğin de eşlik ettiği, göze ve kulağa hitap eden enstalasyonlarında (yerleştirme) hafıza, zaman ve kimlik sorunlarına dokundu, savaşın getirdiği acılara gönderme yaptı. Eserlerinde objelere farklı anlamlar yükledi.İmge, ses ve görüntülerle yarattığı atmosferinde izleyiciye hüzün, acı hissettirdi. Sarkis, "UNTITLED" sergisinde, belleğinden dikkatle seçtiği parçaları bir zaman ve mekan içine yerleştirmiş. Işık, cam, ahşap malzemelerle; fotoğraf, neon ışıkları, video ve vitray gibi teknikleri kullanarak, hafızanın parçalarını bir araya getirmiş. Sanatçı, birbirinden bağımsız gibi duran toplumsal, kültürel konuların günümüzde yarattığı belirsiz, bulanık atmosferi yansıtıyor bize. Sergide Sarkis'in çektiği İstanbul fotoğraflarından oluşturduğu ve kırmızı bir filtreden geçirdiği vitrayları var. 

İstanbul duvarlarında gördüğü üç melek figürünün kırmızı filtreden geçirdiği fotoğrafı; eski bir İstanbul fotoğrafında, patlama ya da deprem sonrası yıkımı yansıtan bir görüntü, gravür sanatçısı Aliye Berger'in "Yangın" (1955) tablosunun vitrayı da Sarkis'in anı parçaları arasında. Büyükada'daki evinde çıkan yangında, komşuları kuş tüyü yastıklarla alevleri söndürmeye çalışırken, havaya uçuşan ve alev alan tüylere bakan Aliye Berger, "Ne müthiş" diyerek hemen bir kalem kağıt alır bu anı kaydetmeye çalışır. İşte bu tablo da Sarkis'in vitrayı olarak yer alır. Sanatçı, uzak geçmişten taşıdığı hikayelerle izleyiciyi bugüne bakmaya davet eder hep. Sarkis, 56. Venedik Bienali'nde Türkiye Pavyonu'nda sergilediği "Respiro" (Nefes) projesini anlatırken, aslında tüm felsefesini özetler gibidir: "Zamanların başlangıcına, ilk gökkuşağına, diğer bir deyişle ışığın ilk kırılma anına gideceğiz. Tarihih içinde belirli anlara sabitlenmek yerine, bugünün ve uzak geçmişin güncelliğine aynı anda sahip çıkacağız. Durağanlığa karşı dönüşmeye, dönüştürmeye, nefes almaya, hissettirmeye devam edeceğiz." Eserleri George Pompidou Müzesi, Louvre Müzesi, Guggenheim Müzesi'nde yer alan Sarkis'in son dönem sergileri arasında "Saat Kaç?"Arter (2019), "Ayna" Dirimart (2017), "Site, İstanbul Modern Müzesi (2009) sayılabilir.