Sanatta Rengin Tarihi

Renk teorisinden yola çıkarak sanatta renklerin peşine düştük.

ABONE OL
28 Temmuz 2020 Salı 20:43 | Son Güncellenme:
4 dakika okunma süresi
Sanatta Rengin Tarihi

Edvard Munch, Çığlık, 1893, © Oslo Ulusal Galerisi

Hangimiz Edvard Munch’un “Çığlık” tablosunu ya da Henri Matisse’in “Dans” tablosunu görünce renklerin dünyasında kaybolmuyoruz? Dışavurumculuk akımının orantısız çizgileri ya da Fovizm akımının cesur renkleri hangimizde duygusal bir uyarılmaya sebep olmuyor? Aristotle’dan günümüze sanatta renk kullanımı üzerine yazılıp çizildi, yağlı boyanın kanvasa uygulanmasından günümüze sanatçılar renk ile türlü  deneyler yaptılar. Peki nedir renk? Aristotle’a göre bütün renkler siyah ve beyazın türevleri. 

Claude Monet, İzlenim Gün Doğumu, 1872-1873, © Musée Marmottan Monet

Temel renkler ise ateş, su, toprak ve havayı simgeliyor. Aristotle’dan sonra renk teorisine önemli katkıları olan, optik çalışmaları ile bilinen Sir Isaac Newton’ı anmalıyız. Newton tarafından geliştirilen renk tekerleğinde üç tip renk çeşidi bulunuyor: Birincil, ikincil ve üçüncül renkler. Newton’a göre birincil renkler kırmızı, sarı ve mavi. Birincil olmalarının sebebi ise başka renkleri karıştırarak bu renkleri elde edemememiz. Newton’ın renk teorisine göre birincil renkleri turuncu, yeşil ve mor takip ediyor. İkincil olmalarının sebebi, iki birincil rengi karıştırarak bu renkleri elde edebilmemiz. Renk tekerleğinde birincil ve ikincil renkleri takip eden üçüncül renkler ise bir hayli fazla. Newton’a göre bir adet birincil ve ikincil rengi karıştırarak üçüncül renk elde edebiliyoruz. Renk tekerleğimizde birbirine karşı gelen renklere ise birbirini tamamlayan renkler diyoruz. Birbirini tamamlayan renklerin resimde kullanılmasının yarattığı tezatı pek çok sanatçının resminden tanıyoruz aslında.

Van Gogh, Kafe Terasta Gece, 1888, © Kröller-Müller Müzesi

Van Gogh’un 1888 tarihli “Kafe Terasta Gece” tablosunda kullanılan sarı ve mavi renklerin yarattığı kontrastın canlılığını hissederken, Paul Gauguin’ın “Merhaba Bay Gauguin” isimli tablosunda kullanılan mavi, sarı; yeşil, turuncu renklerin kontrastı ile duygusal olarak uyarılıyoruz. Ya da Edvard Munch’un orantısız çizgilerine ve kıvrımlarına eşlik eden mavi ile turuncu kontrastının yarattığı dehşet duygusana ne demeli? Kontrastın yarattığı duygu durumlarını, kuşkusuz sıcak ve soğuk renklerin kullanımı, renklerin konumlandırılması, tonlama ve yoğunluk, gölgelendirme gibi teknik unsurlar etkiliyor.

Paul Gauguin, Merhaba Bay Gauguin, 1889, © Prague Ulusal Galerisi

Gölgelendirme ve ışık kullanımının sanat tarihindeki en önemli ustaları olarak Caravaggio ve Rembrandt’ı sayabiliriz. Renklerin konumlandırılmasının önemini anlamak istiyorsak natürmort  resimler aracımız olabilir. Işık ve renkten kaynaklanan izlenimleri  tuvale yansıtan İzlenimciler’e değinmeden rengin tarihinin izini sürmek mümkün değil. Claude Monet’nin 1872 tarihli “İzlenim: Gün Doğumu” tablosunun yarattığı izlenim ise bugün hala konuşuluyor.

Eray ERKOCA – [email protected]

 

Etiketler: SANAT, RENK, TEORİ

EN ÇOK OKUNANLAR

En İyi Beyaz Elbise Görünümleri
En İyi Beyaz Elbise Görünümleri

En İyi Beyaz Elbise Görünümleri

1 dakika okunma süresi
En İyi 10 Vücut Yağı
En İyi 10 Vücut Yağı

En İyi 10 Vücut Yağı

1 dakika okunma süresi
Geçmişten Günümüze; Jennifer Lopez
Geçmişten Günümüze; Jennifer Lopez

Geçmişten Günümüze; Jennifer Lopez

1 dakika okunma süresi
Bodrum'da Loft Art Sculptville Daveti
Bodrum'da Loft Art Sculptville Daveti

Bodrum'da Loft Art Sculptville Daveti

1 dakika okunma süresi
Aylık Burç Yorumları; Ağustos 2021 Burç Yorumları
Aylık Burç Yorumları; Ağustos 2021 Burç Yorumları

Aylık Burç Yorumları; Ağustos 2021 Burç Yorumları

1 dakika okunma süresi
ALEM x Nef Reserve Gölköy Daveti
ALEM x Nef Reserve Gölköy Daveti

ALEM x Nef Reserve Gölköy Daveti

1 dakika okunma süresi
Doğan Optik x ALEM Daveti
Doğan Optik x ALEM Daveti

Doğan Optik x ALEM Daveti

1 dakika okunma süresi

DAHA FAZLASI

Kültür ve Sanat Ajandası: 6 Temmuz - 13 Temmuz 2021
Kültür ve Sanat Ajandası: 6 Temmuz - 13 Temmuz 2021

Kültür ve Sanat Ajandası: 6 Temmuz - 13 Temmuz 2021

Çevrim İçi Galeri: Harris & Erel Art
Çevrim İçi Galeri: Harris & Erel Art

Çevrim İçi Galeri: Harris & Erel Art

En Yaratıcı Çevrim İçi Atölyeler
En Yaratıcı Çevrim İçi Atölyeler

En Yaratıcı Çevrim İçi Atölyeler

En Çok İzlenen 10 Unutulmaz Dizi Çifti
En Çok İzlenen 10 Unutulmaz Dizi Çifti

En Çok İzlenen 10 Unutulmaz Dizi Çifti

Sanat “Alem”inin Yeni İsimleri
Sanat “Alem”inin Yeni İsimleri

Sanat “Alem”inin Yeni İsimleri

Venedik Bienali'nden yansımalar
Venedik Bienali'nden yansımalar

Venedik Bienali'nden yansımalar

Kültür ve Sanat Ajandası: 14 Temmuz - 21 Temmuz 2021
Kültür ve Sanat Ajandası: 14 Temmuz - 21 Temmuz 2021

Kültür ve Sanat Ajandası: 14 Temmuz - 21 Temmuz 2021

Kültür ve Sanat Ajandası: 8 Haziran - 15 Haziran 2021
Kültür ve Sanat Ajandası: 8 Haziran - 15 Haziran 2021

Kültür ve Sanat Ajandası: 8 Haziran - 15 Haziran 2021

ALEM Art Weekend | Hakkında Merak Edilen Her Şey
ALEM Art Weekend | Hakkında Merak Edilen Her Şey

ALEM Art Weekend | Hakkında Merak Edilen Her Şey

Kültür ve Sanat Ajandası: 15 Haziran - 22 Haziran 2021
Kültür ve Sanat Ajandası: 15 Haziran - 22 Haziran 2021

Kültür ve Sanat Ajandası: 15 Haziran - 22 Haziran 2021

Edward Steichen'ın Fotoğraflarına Yolculuk
Edward Steichen'ın Fotoğraflarına Yolculuk

Edward Steichen'ın Fotoğraflarına Yolculuk

Cenevre Gölü Manzarasında Montreux Caz Festivali
Cenevre Gölü Manzarasında Montreux Caz Festivali

Cenevre Gölü Manzarasında Montreux Caz Festivali